Når bør du byte dekk i Noreg? Sommar og vinter

Når bør du byte til vinterdekk?

Ikkje vent på det første snøfallet. Følg med på vêrmeldinga og tilhøva der du skal køyre: sjølv med plussgrader i lufta kan vegen vere frosen, særleg i skuggen. Statens vegvesen minner om dette i råda før vintersesongen.

Ein tørr veg heime seier til dømes ingenting om ei fjellstrekning lenger framme. Har du enno ikkje eigna dekk og ruta er dekt av snø eller is, bør du utsetje turen. Det er ei praktisk følgje av plikta til å sikre tilstrekkeleg veggrep.

Når er piggdekk tillatne?

Dei vanlege bruksperiodane for piggdekk etter rettleiinga frå Statens vegvesen er:

• Nordland, Troms og Finnmark: frå 16. oktober til og med 30. april.
• Resten av Noreg: frå 1. november til og med første søndag etter 2. påskedag. 2. påskedag er måndagen i påska.

Dersom føret krev piggdekk for å sikre tilstrekkeleg veggrep, kan dei òg brukast utanfor desse periodane. Brukar bilen piggdekk, skal han ha piggdekk på alle hjul. Piggfrie vinterdekk er tillatne heile året.

Når bør du byte frå vinterdekk til sommardekk?

Planlegg bytet når tilhøva på rutene dine gjer det mogleg å køyre med sommardekk. Held vinterføret fram, tyder ikkje slutten på den vanlege piggdekksesongen at du skal køyre med ueigna dekk.

Utanfor dei tre nordlegaste fylka er vårdatoen avhengig av påska. Ikkje lær deg éin fast dato i april som skal gjelde kvart år. I Nordland, Troms og Finnmark er den vanlege siste dagen for bruk av piggdekk 30. april.

Mønsterdjupn: 3 mm om vinteren og 1,6 mm om sommaren

Etter forskrift om bruk av kjøretøy § 1-4 gjeld desse minstekrava for bilkategorien omtalt ovanfor:

• 3 mm: i Nordland, Troms og Finnmark 16. oktober–30. april; i resten av landet 1. november–første søndag etter 2. påskedag.
• 1,6 mm: i Nordland, Troms og Finnmark 1. mai–15. oktober; i resten av landet frå første måndag etter 2. påskedag til og med 31. oktober.

Begge grensedatoane er medrekna. Mønsterdjupna blir målt i hovudrillene i dei midtarste tre firedelane av breidda på slitebana, rundt omkrinsen til dekket, bortsett frå ved slitasjevarslarane. Tilhengjar til ein slik bil har dei same sesongbestemte minstekrava.

Mønsterdjupna åleine garanterer ikkje veggrep. Eit sommardekk blir ikkje eit vinterdekk fordi det har eit djupt mønster.

Kva bør du kontrollere før hjulskift?

• Vêrmeldinga og føret langs heile ruta.
• Tilstanden til dekka: gummien blir eldre sjølv om mønsteret framleis er djupt nok.
• Etter hjulskift bør du kontrollere at hjulboltane er stramme etter om lag 40 km. Dette er ei tilråding frå Statens vegvesen.

Ikkje bland det å skifte komplette hjul med å montere nye dekk på felgane. Ved montering av nye dekk viser Statens vegvesen til at du må bruke ein godkjend verkstad.

I teoriarbeidet er det nyttig å skilje mellom veggrep, mønsterdjupn og piggdekk. Veggrep handlar om kontakten med vegen, mønsterdjupn om slitasjen i mønsteret, og piggdekk om dekk med piggar. Kalender, mønsterdjupn og faktisk veggrep er ulike vurderingar.